Voor psychiaters
Hoe start ik als zelfstandig gevestigde psychiater?
In vijf stappen van oriënteren tot een draaiende praktijk. Bij elk punt ziet u of het verplicht is of een overweging.
Verplichtmoet u regelenOverweegis aan u
Stap 1 · Oriënteren
Voordat u iets vastlegt: weet waaraan een praktijk moet voldoen en kies hoe u wilt werken.
Veldnormen ZGPVerplicht
Voor u begint, neem kennis van de profielschets en veldnormen (pdf).
Registratie als psychiaterVerplicht
Uiteraard moet u geregistreerd zijn als psychiater in Nederland. Lees er meer over bij de Nederlandse Vereniging voor Psychiatrie.
Met of zonder contractOverweeg
Overweeg of u contracten wilt sluiten met zorgverzekeraars, of dat u contractvrij wilt werken. Ook als u contracten wenst, is er geen garantie dat u ze krijgt, ook al voldoet u aan alle kwaliteitscriteria.
IntervisiegroepVerplicht
Sluit u aan bij een intervisiegroep van zelfstandig gevestigde psychiaters. Deelname is een veldnorm; de groep regelt meestal ook de onderlinge waarneming.
KennismakingsrondjeOverweeg
Overweeg een kennismakingsrondje te maken langs huisartsen in de buurt van uw praktijk.
Stap 2 · Inschrijven en registreren
De formele kant: uw onderneming, uw registraties in de zorg en uw pensioen. Reken op enkele weken doorlooptijd.
KvKVerplicht
Registreer uw bedrijf bij de Kamer van Koophandel.
Zakelijke bankrekeningVerplicht
Open een zakelijke bankrekening specifiek voor uw bedrijf. Dit zorgt voor een duidelijke scheiding tussen uw persoonlijke en zakelijke financiële transacties.
Btw-vrijstellingVerplicht
Vraag een vrijstelling van btw aan bij de Belastingdienst, tenzij u ook diensten verleent die met btw belast zijn.
Meldplicht WtzaVerplicht
Als u als ZGP wilt starten, bent u op grond van de Wet toetreding zorgaanbieders verplicht dat te melden, binnen drie maanden vóór uw start.
Vektis: AGB-codeVerplicht
Sluit een overeenkomst met Vektis voor uw AGB-registratie. In het AGB-register staat onder andere of u een geldig kwaliteitsstatuut heeft.
VecozoVerplicht
Sluit een overeenkomst met Vecozo voor de controle op verzekeringsrecht (COV) en het indienen van declaraties.
Meer uitleg
Dit is soms ook nodig als u contractvrij werkt, voor het declareren van informatieverzoeken. Daarnaast kan Vecozo worden gebruikt voor het aangaan van contracten met zorgverzekeraars.
KwaliteitsstatuutVerplicht
Registreer een kwaliteitsstatuut. Zonder geldig kwaliteitsstatuut kunt u geen zorg declareren.
Meer uitleg
Het kwaliteitsstatuut regelt een groot aantal praktische zaken rondom de praktijkvoering. Via deze link vindt u alle zorgverleners met een geldig kwaliteitsstatuut.
Afdeling ZGP en klachtenregelingVerplicht
U heeft een klachtenfunctionaris nodig en een aansluiting bij een geschilleninstantie. Lidmaatschap van de afdeling ZGP van de NVvP geeft u toegang tot zo'n klachtenregeling.
Pensioen: SPMSVerplicht
Elke zelfstandig gevestigde medisch specialist is verplicht om zich aan te melden bij de Stichting Pensioenfonds Medisch Specialisten (SPMS).
Zorgbeeldportaal NZaVerplicht
Meld u aan bij het zorgbeeldportaal van de Nederlandse Zorgautoriteit. Hier levert u onder andere informatie over wachttijden aan.
Huisadres afschermenOverweeg
Overweeg uw huisadres af te schermen in de basisregistratie personen. Is uw huisadres ook uw bezoekadres, dan kan dat ook bij de Kamer van Koophandel.
Stap 3 · Praktijk inrichten
Ruimte, software en veilige communicatie. De keuze van software bepaalt veel van uw dagelijkse administratie.
PraktijkruimteVerplicht
Zoek een geschikte praktijkruimte.
Patiëntendossier (EPD)Verplicht
Kies een geschikt elektronisch patiëntendossier voor uw praktijk. Waar u op let, en welke pakketten veel worden gebruikt.
Meer uitleg
Sommige ZGP'ers geven de voorkeur aan het bijhouden van zorgtrajecten in Excel en handmatige facturatie. Dit vereist echter grondige kennis van de regels omtrent registratie en facturatie.
Voorschrijfsysteem (EVS)Verplicht
Als een elektronisch voorschrijfsysteem voor medicatie niet is geïntegreerd in uw EPD, kunt u hiervoor een apart abonnement afsluiten. Zie software.
Beveiligde e-mailVerplicht
Het communiceren met patiënten via e-mail over behandelinhoudelijke zaken brengt privacyrisico's met zich mee. Gebruik daarom een beveiligde e-maildienst die berichten end-to-end versleutelt.
WebsiteVerplicht
Maak een website met de belangrijkste informatie voor uw patiënten. Het kwaliteitsstatuut vraagt dat daar onder meer uw actuele wachttijden, tarieven en gecontracteerde zorgverzekeraars te vinden zijn.
ZorgMail en ZorgDomeinOverweeg
ZorgMail zorgt voor veilige, versleutelde communicatie tussen zorgverleners. ZorgDomein maakt digitale verwijzingen en diagnostiekverzoeken mogelijk.
Aanvullend onderzoekOverweeg
Zoek uit waar u aanvullend onderzoek (o.a. bloedafname) kunt laten uitvoeren in uw regio.
Meer uitleg
In beginsel is de ZGP'er zelf verantwoordelijk voor het (laten) uitvoeren van aanvullend onderzoek, inclusief de kosten. In de praktijk wordt aanvullend onderzoek soms ook wel eens via de huisarts aangevraagd.
Stap 4 · Verzekeren en vangnet
Wat er gebeurt als u ziek wordt, een klacht krijgt of onverwacht uitvalt. In een eigen praktijk regelt u dat vangnet zelf.
WaarnemingVerplicht
Regel een waarnemer voor vakantie, ziekte en plotselinge uitval. Omdat u medicijnen voorschrijft, moet dat een arts zijn, in de regel een collega-psychiater.
Meer uitleg
Als u de waarneming zonder financiële compensatie regelt, voorkomt u dat u verplicht bent deel te nemen aan de jaarverantwoording.
Bereikbaarheid bij crisisVerplicht
Leg in uw kwaliteitsstatuut vast waar uw patiënten 's avonds, 's nachts, in het weekend en bij een crisis terechtkunnen, en welke afspraken u heeft met huisartsenpost, spoedeisende hulp en ggz-crisisdienst.
Draaiboek plotselinge sluitingVerplicht
Het kwaliteitsstatuut vereist een draaiboek voor plotselinge sluiting van de praktijk. De bewaarplicht voor dossiers rust op u persoonlijk en eindigt niet als u stopt: regel wie de dossiers dan beheert.
BeroepsaansprakelijkheidOverweeg
De beroepsaansprakelijkheidsverzekering biedt dekking tegen schade veroorzaakt door zorgverleners tijdens de uitoefening van hun (medische) beroep.
RechtsbijstandOverweeg
Een zakelijke rechtsbijstandsverzekering biedt dekking bij eventuele geschillen of klachten.
Meer uitleg
Let op: als een patiënt een factuur niet betaalt, valt dit niet altijd onder de dekking van de zakelijke rechtsbijstandsverzekering. Controleer daarom goed de voorwaarden van uw polis.
ArbeidsongeschiktheidOverweeg
Een arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) biedt financiële zekerheid als u door ziekte of een ongeval tijdelijk of permanent niet kunt werken.
Meer uitleg
Als u voor arbeidsongeschiktheid verzekerd bent, neemt SPMS uw premiebetaling (aan SPMS) ten dele over in geval van een incident.
Stap 5 · Draaien en bijhouden
Wat terugkomt zodra de praktijk loopt: administratie, declaraties en uw herregistratie.
BoekhoudingVerplicht
Denk na over hoe u uw financiële administratie, boekhouding en aangifte inkomstenbelasting gaat regelen.
Waar let u op bij een boekhoudprogramma?
Meer uitleg
De Nederlandse Zorgautoriteit heeft een Informatiekaart Bedrijfsvoering gemaakt voor kleine en startende zorgaanbieders. Die geeft op een bondige manier inzicht in hoe u een ordelijke en controleerbare financiële bedrijfsvoering inricht.
DeclaratiesVerplicht
Uw zorgfacturen moeten voldoen aan de Vektis-standaard GDS801. Op die site staat ook een voorbeeld van een restitutienota.
Als een factuur niet wordt vergoed
Achterhaal welk informatie-element ontbreekt. Meestal kan de patiënt dit zelf navragen bij de klantenservice. Na het aanvullen kan de factuur opnieuw worden ingediend. Werkt dit niet, dan hebben de meeste zorgverzekeraars een speciaal telefoonnummer voor zorgprofessionals.
Lijkt de factuur correct en geeft de zorgverzekeraar geen concrete uitleg? Dan is het verstandig dat de patiënt een klacht indient bij de zorgverzekeraar. Als dit geen resultaat oplevert, kan de patiënt de zaak voorleggen aan de Stichting Klachten en Geschillen Zorgverzekeringen.
Kwaliteit en herregistratieVerplicht
Elke vijf jaar: 200 uur geaccrediteerde nascholing, gemiddeld ten minste 16 uur per week uw specialisme uitoefenen, een IFMS en een kwaliteitsvisitatie.
Regel op tijd de accountantsverklaring.
Meer uitleg
Deelname aan geaccrediteerde deskundigheidsbevorderende activiteiten houdt u bij in een online dossier. U voert eenmaal per vijf jaar een evaluatie individueel functioneren medisch specialist (IFMS) uit en uw praktijk neemt deel aan een externe kwaliteitsevaluatie, geaccrediteerd door de NVvP. Dit wordt gecontroleerd bij de vijfjaarlijkse herregistratie als medisch specialist.
NZa-nieuwsbriefOverweeg
Overweeg om u aan te melden voor de NZa-nieuwsbrief over de ggz. Via deze pagina kunt u zich registreren.
Software voor dossier, declaraties en recepten
Twee systemen heeft u vrijwel altijd nodig: een elektronisch patiëntendossier (EPD) en een elektronisch voorschrijfsysteem (EVS). Soms zit het EVS in het EPD.
EPD: waar let u op?
- Declareren volgens het Zorgprestatiemodel, met facturen die voldoen aan GDS801.
- Koppeling met Vecozo: verzekeringsrecht controleren (COV) en declaraties indienen.
- Agenda, dossier en behandelplan in één systeem.
- Voorschrijven ingebouwd, of een koppeling met een los EVS.
- Dossiers kunnen exporteren: voor een overstap, en voor uw bewaarplicht als u stopt.
EVS: waar let u op?
- Medicatiebewaking: controle op interacties, contra-indicaties en dosering.
- Het recept gaat elektronisch naar de apotheek van de patiënt.
- Een actueel medicatieoverzicht per patiënt.
- Uw waarnemer kan erbij voor herhaalrecepten.
Veelgebruikte pakketten
| Pakket | Soort | Declareren (ZPM) | Voorschrijven | Bijzonderheden |
|---|---|---|---|---|
| Epos (Zilos) | EPD | ja | module tegen meerprijs | Voor solopraktijk en instelling. Alle gegevens zijn te exporteren naar Excel. |
| HCI CRS | EPD | ja | koppeling met FarMedRx, Medimo of Prescriptor | Voorheen CRSInternet van Trompbx. Het abonnement op het EVS sluit u af bij de leverancier van het EVS. |
| James | EPD | ja | koppeling met FarMedZ | Vooral voor paramedici; er is een versie voor de ggz. |
| Medicore | EPD | ja, als module | koppeling met een EVS, onder meer van FarMedvisie | Vooral voor instellingen; er is een aanbod voor vrijgevestigde praktijken. |
| Zorg GGZ (Axians) | EPD | ja | koppeling met FarMedZ | Voor vrijgevestigde praktijken en instellingen. Het factureren kunt u uitbesteden aan de leverancier. |
| FarMedZ (FarMedvisie) | EVS | n.v.t. | los abonnement | Voor voorschrijven buiten de kliniek. Koppelt met HCI CRS, James, Medicore en Zorg GGZ. |
| Medimo (Enovation) | EVS | n.v.t. | los abonnement | Vooral voor instellingen. Koppelt met het Landelijk Schakelpunt (LSP) en met HCI CRS. |
| Prescriptor (Digitalis) | EVS | n.v.t. | via het EPD | Werkt alleen binnen een EPD dat ermee koppelt, zoals HCI CRS. |
| Rx Whizz | receptenapp | n.v.t. | los abonnement | App voor telefoon en tablet. De leverancier beschrijft geen medicatiebewaking. Het recept gaat als versleutelde pdf per e-mail, ZorgMail of Zivver. |
Alfabetisch per soort en zonder aanbeveling. De gegevens komen van de websites van de leveranciers en van gebruikers (november 2026); vraag bij de leverancier na wat nu geldt. Deze website krijgt geen vergoeding van leveranciers. Gebruikt u een pakket dat ontbreekt? Laat het weten via info@contractvrijepsychiater.nl.
de vrijgevestigde psychiater